ขางปอยน้ำ


ชื่อทางวิทยาศาสตร์ : Alchornea rugosa (Lour.) Mull.Arg.

ไม้พุ่ม หรือไม้ต้นขนาดเล็ก สูง 1-6 ม. เมื่ออ่อนกิ่งก้านเป็นเหลื่อมและมีขนอุย เมื่อแก่กลมและเกือบเกลี้ยง

ใบ : หูใบ รูปลิ่มแคบ ยาว 10 มม. ติดแน่น ก้านใบ ยาว 5-35 มม. มีขนอุยเล็กน้อย ใบเดี่ยว เรียงสลับ รูปไข่กลับ กว้าง 4-7 ซม. ยาว 9-20 ซม. โคนมนหรือค่อนข้างเป็นรูปหัวใจ มีต่อมกลม 2 ต่อม ที่มุมเส้นใบคู่ล่างสุด ปลายแหลมหรือเรียวแหลม ขอบจักเป็นต่อม เนื้อบางคล้ายกระดาษ หรือคล้ายเยื่อ เกลี้ยงหรือมีขน ขนจะมากขึ้นบนเส้นใบหรือบนแผ่นใบด้านล่าง เส้นใบมี 5-7 คู่เป็นแบบขนนก เส้นใบจะโค้ง ใกล้ๆปลายใบเส้นล่างละเอียด

ดอก : ออกเป็นช่อ มีขน ดอกไม่มีก้าหรือก้านสั้น ช่อดอกเพศผู้ เป็นช่อกระจะแตกกิ่งก้าน แกนกลางเล็กเรียว มีขนอุยสั้น มีดอกเรียงอยู่ห่างๆ 3-10 ดอก ใบประดับรูปใบหอก ขนาดเล็กเห็นไม่ชัด ก้านใบย่อยมีขนอุย ตาดอกรูปกลม เส้นผ่านศูนย์กลาง 1 มม. เกลี้ยง กลีบเลี้ยงปลายมี 2-3 พู รูปไข่เกสรเพศผู้มี 8 อัน เรียงเป็น 2 แถวสลับกัน อับเรณูเป็นสี่เหลี่ยมผืนผ้า ติดที่ปลายของก้านเกสรเพศผู้ โคนก้านเชื่อมติดกันเป็นวง ช่อดอกเพศเมีย เป็นช่อกระจะ 2-3 ช่อ ยาวไม่เท่ากัน แกนกลางช่อเป้นเหลี่ยม มีขนอุย ออกดอกเดี่ยวๆ ใบประดับรูปหอก มีต่อมเป็นจุด 2 ต่อม กลีบเกลี้ยงมี 4 กลีบ รูปไข่ ปลายเรียวแหลม รังไข่สีเหลือง ก้านเกสรเพศเมียแผ่แบน มีสามแฉก

ผล : แห้งแตก มี 3 พู มีขนเล็กน้อยสีขาว

เมล็ด : รูปไข่ แบน สีน้ำตาลเป็นมัน

ชื่อวงศ์ : Euphorbiaceae

สรรพคุณทางสมุนไพร : น้ำต้มใบและรากกินเป็นยาลดไข้และแก้ไข้มาลาเรีย เมล็ดกินเป็นยาถ่าย

นิเวศวิทยา : พบในป่าดิบ หรือป่าผลัดใบ ตามร่มเงาใกล้ธารน้ำที่ระดับความสูงถึง 800 ม. ออกดอกเดือนธันวาคม-มีนาคม พบที่ภาคเหนือ จังหวัดเชียงราย ลำปาง แพร่ ตาก สุโขทัย พิษณุโลก ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จังหวัดเพชรบูรณ์ เลย ขอนแก่น ชัยภูมิ ร้อยเอ็ด ภาคตะวันออกเฉียงใต้ จังหวัดอุทัยธานี เพชรบุรี ภาคกลาง จังหวัดชัยนาท สระบุรี นครนายก ภาคตะวันออกเฉียงใต้ จังหวัดสระแก้ว ปราจีนบุรี ชลบุรี จันทบุรี ภาคใต้ จังหวัดชุมพร ตรัง สงขลา นราธิวาส

ใส่ความเห็น

อีเมล์ของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น

คุณอาจจะใช้ tag หรือ attribute ต่อไปนี้ของ HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong> มาใช้ได้