ช้าสาน


ชื่อทางวิทยาศาสตร์ : Paracroton pendulus (Hassk.) Miq.

ไม้ต้น สูงถึง 20 ม. เส้นรอบวงยาว 25 ซม. เปลือกเรียบ สีน้ำตาลปนเทา ขนรูปดาว เส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 0.2 มม. มีรัศมี 8-15 เส้น มีขนนุ่ม

ใบ : หูใบ เป็นคู่ คล้ายต่อมกลมเล็กๆ เส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1 มม. ก้านใบ ยาว 3-16 ซม. มีขนสั้นนุ่ม ใบรูปรีแกมรูปไข่กลับ กว้าง 7-17 ซม. ยาว 16-46 ซม. เนื้อบางคล้ายกระดาษ โคนมนหรือแหลมเล็กน้อย ปลายเรียวแหลม ขอบจักเป็นฟันเลื่อย แต่ละซี่ฟันห่างกัน 5-15 มม. มีขนสั้นนุ่มบนเส้นกลางใบและเส้นใบชัดเจน นอกนั้นมีขนนุ่มประปราย ที่โคนด้านบนมีต่อมกลม เส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1 มม. บางครั้งไม่พบ ด้านล่างสีสดกว่า เส้นใบเห็นชัดเจน มี 17-19คู่ โค้งไปจรดแต่ละซี่ฟัน เส้นใบคู่ล่างจะแตกต่างกันไป มักจะออกจากขอบใบที่โคน

ดอก : ออกเป็นช่อที่ปลายยอดหรือเกือบปลายยอด ยาว 20-40 ซม. มีแกนช่อยาว แต่ดอกจะออกเป็นกลุ่มเล็กๆบนกิ่งที่แตกออกด้านข้าง ช่อจะห้อยลง กิ่งด้านข้างยาว 1-2 ซม. ที่โคน ดอกจะอยู่ห่างๆ แต่ที่ปลายดอกจะหนาแน่นกว่า มีขนสั้นนุ่มชัดเจน ดอกสีออกเหลือง ใบประดับของกิ่งด้านข้างยาว 3 มม. รูปแถบ พบบ่อยที่ไม่มี แต่มักจะมีต่อมที่ค่อนข้างกลมอยู่ 1 คู่ ส่วนใบประดับที่อยู่บนกิ่งด้านข้างเป็นรูปสามเหลี่ยม ไม่มีต่อม ยาวประมาณ 2 มม. แต่ละใบรองรับดอกหลายดอก ดอกสมมาตรตามรัศมีแนวนอน มีก้านดอก ด้านนอกมีขนสั้นนุ่ม กลีบเลี้ยงมี 5 กลีบ กลีบดอกมี 5 กลีบ ดอกเพศผู้ ก้านดอกยาว 2-3 มม. กลีบเลี้ยงกว้างประมาณ 2.5 มม. ยาว 3-4 มม. ด้านบนมีรยางค์เล็กๆ กลีบดอกกว้างประมาณ 2.5 มม. ยาวประมาณ 5 มม. จานฐานดอกเปํนพู มีขนสั้นนุ่ม ดอกเพศเมีย กลีบดลี้ยงกว้าง 2.5-3.5 มม. ยาว 3-5 มม. ในผลจะมีปุ่มรยางค์ด้านบน กลีบดอกใหญ่กว้างประมาณ 2 มม. ยาวประมาณ 4 มม. เกลี้ยง หลุดร่วงง่าย รังไข่มี 3 ช่อง มีออวุล 1 หน่วยต่อ 1 ช่อง ยอกเกสรเพศเมียมี 3 แต่ละอันที่ปลายแตกออกเป็น 2 แฉก

ผล : มี 3 พู ก้านผลยาว 10-15 มม. ผลกลม เส้นผ่านศูนย์กลาง 21-22 มม. มีขนสั้นนุ่มหนาแน่น สีออกน้ำตาล

เมล็ด : รูปรีกว้าง แบน กว้างประมาณ 12 มม. ยาวประมาณ 15 มม. สีน้ำตาลมีแต้มสีเข้มกว่า

ชื่อวงศ์ : Euphorbiaceae

สรรพคุณทางสมุนไพร : ยางสีแดงทำให้ระคายเคืองผิวหนัง เมื่อถูกจะปวด เนื้อไม้ทำประโยชน์ในซาบาห์ใช้เป็นพืชสมุนไร

นิเวศวิทยา : พบในป่าดิบและป่าผลัดใบ ที่ระดับความสูง 25-200 ม. ออกดอกเดือนมีนาคม-มิถุนายน ตุลาคม ธันว่าคม ติดผลเดือนพฤษภาคม มิถุนายม สิงหาคม พบที่ ภาคใต้ จังหวัดสุราษฎร์ธานี นครศรีธรรมราช พัทลุง สตูล สงขลา นราธิวาส เขตการกระจายพันธุ์ คาบสมุทรมาเลเซีย สิงคโปร์ เกาะชวา เกาะบอร์เนียว ฟิลิฟฟินส์ ศรีลังกะและอินเดีย

ใส่ความเห็น

อีเมล์ของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น

คุณอาจจะใช้ tag หรือ attribute ต่อไปนี้ของ HTML: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong> มาใช้ได้