กระทือ


ชื่ออื่น : กะทือ, กระทือบ้าน, กระทือป่า, กะแอบ, แฮวดำ, เฮียวดำ, กะแวน, กะแอน (เหนือ), เฮียงแดง (แม่ฮ่องสอน)

ชื่ออังกฤษ : Wild Ginger, Martinique Ginger

ชื่อทางวิทยาศาสตร์ : Zingiber zerumbei Rosc.Smith.

ชื่อวงศ์ : ZINGIBERACEAE

เป็นไม้ล้มลุกประเภทเหง้า กระทือป่ามีฤทธิ์แรงกว่ากระทือบ้าน สรรพคุณรวมเหมือนกัน

ใบ : ออกซ้อนกันเป็นแผง ใบเรียวยาว สีเขียวแก่

ดอก : ดอกช่อออกจาก เหง้าใต้ดิน กลีบเลี้ยงสีแดงปนเขียว

สรรพคุณทางสมุนไพร

  • เหง้า รสขมขื่นปร่า บำรุงน้ำนมให้บริบูรณ์ แก้ปวดมวนในท้อง แก้บิด ขับผายลม ขับปัสสาวะ เหง้ากระทือหมกไฟฝนกับน้ำปูนใสรับประทาน แก้บิดปวดเบ่ง แก้เสมหะเป็นพิษ แก้แน่นหน้าอก กล่อมอาจม ขับน้ำย่อยให้ลงสู่ลำไส้ แก้จุกเสียด
  • ราก รสขมขื่นเล็กน้อย แก้ไข้ตัวเย็น
  • ต้น รสขมขื่น เจริญอาหาร
  • ใบ รสขมขื่นเล็กน้อย ขับเลือดเน่าในมดลูก ขับน้ำคาวปลา
  • ดอก รสขมขื่น แก้ไข้เรื้อรัง ไข้ตัวเย็น ไข้จับสั่น แก้ผอมเหลือง
  • เกสร รสเฝื่อนปร่า แก้ลม บำรุงธาตุ

การขยายพันธุ์ : ขยายพันธุ์โดยแยกเหง้า

นิเวศวิทยา : เกิดตามป่าดงดิบชื้นทั่วไป

กกลังกา (Umbrella Plant)


ชื่อทางวิทยาศาสตร์ : Cyperus flabelliformis Rottb.

พืชจำพวกหญ้า มีเหง้าใต้ดิน สั้นและแข็ง ลำต้นเหนือดินรูปสามเหลี่ยมมน ออกเป็นกอตั้งตรง สูงประมาณ 1-1.5 มิลลิเมตร

ใบ : ใบเป็นแผ่นบางๆเป็นกระจุกที่โคน ปลายลำต้นมีใบประดับรูปดาบ สีขียวสด ยาวประมาณ 30 เซนติเมตร เรียงซ้อนเป็นวงประมาณ 20 ใบ

ดอก : ดอกเล็กๆ สีขาวอมเขียว ก้านช่อเรียวยาว สีเขียวอ่อน มีใบประดับมาก ออกตามซอกใบแผ่ซ้อนกันสองชั้นที่ปลายต้น เมื่อแก่เป็นสีน้ำตาลอ่อน ผลรูปไข่ มีท่อรังไข่ติดอยู่

ชื่อวงศ์ : CYPERACEAE

สรรพคุณทางสมุนไพร : ต้น รสจืดเย็น ต้มเอาน้ำดื่ม รักษาโรคท่อน้ำดีอักเสบ ขับน้ำดี ใบ รสเย็น ตำพอกฆ่าพยาธิบาดแผล ต้มเอาน้ำดื่ม ฆ่าเชื้อโรคภายใน ดอก รสฝาดเย็น ต้มเอาน้ำอมแก้แผลเปื่อยพุพองในปาก เหง้า รสขม ต้มเอาน้ำดื่ม หรือบดเป็นผง ละลายน้ำร้อนรับประทาน บำรุงธาตุ เจริญอาหาร แก้เสมหะ ขับน้ำลาย ราก รสขมเอียน ต้มดื่ม หรือตำกับเหล้าคั้นเอารับประทาน แก้ช้ำใน ขับโลหิตเน่าเสีย แก้ตกเลือดจากอวัยวะภายใน

การขยายพันธุ์ : ขยายพันธุ์โดยเมล็ดและการแยกหน่อ

นิเวศวิทยา : อยู่ในทวีปแอฟริกา ขึ้นได้ตามที่ลุ่มที่น้ำท่วมถึง ห้วยหนองคลองบึงทั่วไป